به نام حضرت حق


  بررسی تاریخی معاونت در جرم در نظام حقوقی ایران

 

نویسنده :حمید خان زاده دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه تهران

 

چکیده

معاونت در جرم به عنوان عملی که باعث تسهیل و انجام جرم می شود دارای اهمیت می باشد که در این تحقیق سعی شده به شکل درست به آن از بعد تقنینی تاریخی پرداخته شود و به طور کلی خلع وجود یک بررسی جامع حقوقی تقنینی تاریخی در خصوص جرایم در حقوق ایران بخصوص بعد از انقلاب مشروطه دیده می شود و لازمه بررسی ان را می رساند در این تحقیق نیز ما سعی کردیم به سابقه تاریخی معاونت در جرم بپردازیم در ابتدا با بیان تعریف از این جرم و در ادامه بیان ارکان این جرم وارد سابقه تاریخی این جرم می شویم و ان را به دو دوره کلی قبل از انقلاب سال 1357 و بعد از آن تقسیم می کنیم ودر اخر نگاهی به این جرم در قانون مجازات اسلامی تازه تقنین شده می پردازیم  

لغات کلیدی: معاونت در جرم.ارکان معاونت در جرم سابقه تقنینی حقوقی


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

مقررات پزشکی قانونی در کشف جرم سه شنبه بیست و پنجم تیر 1392 11:46

به نام حضرت حق

 

 مقررات پزشکی قانونی در کشف جرم

نويسنده:نسرين جعفرزاده دانشجوي حقوق جزا و جرم شناسي دانشگاه تهران

چکیده

در جهان امروز دگرگوني‌هاي سريع ‌بين‌المللي و اجتماعي ايجاب مي‌نمايد تا متخصصان و دست اندرکاران به ابزار شناخت و فنون مربوطه تجهيز ‌شوند در اين ميان علم پزشکي کمک شاياني به کشف جرايم، تشخيص هويت مجرمان، و به‌طور کلي تحقيقات جنايي مي‌کند و در واقع يکي از بازوان پرتوان قوه‌ قضاييه‌ هر کشوري محسوب مي‌شود.امروزه با پيشرفت‌ علم و تکنولوژي بزهکاري نيز رنگ تازه‌ای به خود گرفته است فلذا اثبات مجرميت اين مجرمان بدون دستيابي به آخرين تکنولوژي قطعاً محکوم به شکست است. استفاده صحيح و اصولي ازتکنولوژي مدرن روز در تمامي مراحل تحقيق در پرونده‌ تا صدور واجراي حکم ازمواردي است که همواره مورد تأکيد قرار گرفته است وضرورت کسب نظر پزشکان متخصص استعلام از پزشکي قانوني درخصوص موارد ارجاعي امري انکار ناپذير گشته است. در كشورهاي  مختلف جهان، پزشكي قانوني با آزمايشگاههايش نقش مهمي در امور قضايي و دادگستري دارد؛ پزشكي قانوني عملياتي است كه پزشكان متخصص براي كشف و تشخيص جرم و ردپاي متهم و اثبات راست يا دروغ بودن گفته هاي مدعي يا مدعي عليه انجام مي دهند.

اینکه پزشکی قانونی چیست، «پزشک قانونی» به چه کسی می گویند، این فرد باید چه مراحلی را گذرانده باشد و چه تخصصی را به دست آورده باشد ودر واقع یک پزشک متخصص «پزشکی قانونی» در تشخیص جرم چه قواعدی را باید اجرا کند؟اين تحقیق به بررسي سؤالات فوق و در صورت امكان ارائه پاسخ به آنها مي پردازد.

کلید واژه ها: پزشکی قانونی ، مقررات، جرم


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

به نام حضرت حق

 

 

مبانی تئوریک و نظری سیر تحولات مقررات کیفری شکلی ایران از مشروطیت تاکنون

 

نویسنده:محمدرضا عبدالحسین زاده دانشجوی حقوق جزاو جرم شناسی دانشگاه تهران

 

 

چکیده

تاریخ تحولات حقوق کیفری شاخه ای از حقوق جزا و جرمشناسی است که به بررسی تحولات حقوق کیفری می پردازد. مقررات کیفری شکلی ایران از مشروطیت تاکنون ، شاهد تغییرات اساسی بوده است که پس از انقلاب اسلامی این تغییرات بسیار چشمگیر و عمدتاً با هدف اسلامی کردن قوانین وتطبیق با موازین شرعی و با حذف و طرد قوانین عرفی که عمدتاً از حقوق تطبیقی و اصول ویافته های جرمشناسی و مکاتب آن همچون تحققی و دفاع اجتماعی نوین شکل وتکوین یافته بود ، صورت گرفته است. و اینکه آیا تحولات به نفع جامعه ومفید بوده یا خیر ، با بررسی تاریخ تحولات و مبانی آن می توان تصمیم گیری و اظهار نظر نمود. در طول تحولات مقررات کیفری شکلی براساس مبانی نظری هر عصر و دوره ای شاهد قوانین خاص آن دوران می باشیم. در این مقاله که با عنوان « مبانی تئوریک و نظری سیر تحولات مقررات کیفری شکلی ایران از مشروطیت تاکنون » تحقیق و بررسی و پژوهش می گردد ، سعی شده است که سیر تحولات مقررات کیفری شکلی به خوبی نشان داده شده و مقررات کیفری شکلی مهم نام برده شده و سپس اهداف و مبانی تأثیرگذار بر تحولات مقررات کیفری شکلی تعیین گردد ، ضمن اینکه کلیات و مراحل تشکیل عدلیه نوین و اولین قوانین کیفری و شخصیتها و مقامات تأثیرگذار نیز بررسی گردیده است.

 
واژگان کلیدی :تاریخ تحولات حقوق کیفری شکلی آیین دادرسی کیفری  سرگذشت قانون سرنوشت قانون تاریخ حقوق کیفری شکلی تاریخچه دادگستری ایران تحولات مقررات کیفری شکلی مبانی حقوق کیفری شکلی اصول محاکمات جزایی

 

 


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

به نام حضرت حق

 

تحولات مفهوم مجرم از دیدگاه قوانین ماهوی ایران

 

نویسنده:خاتون مهربخش چوبری دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه تهران

 

چکیده:

    انسان‌ها در ابتدا به طور دسته‌جمعى و به شکل خانوادگى و قبيله‌اى زندگى مى‌كردند. به مرور با افزايش جمعيت و شکل‌گیری شهرها اجتماعات بزرگ‌ترى به وجود آمد. با توجه به ويژگى‌هاى انسان و شواهد تاريخى، بسيارى از متفکران علوم اجتماعى بر این باورند كه انسان موجودى اجتماعى بوده و نياز آنان به يكديگر دلیل اصلی پيدايش جوامع است. با گسترش جوامع و افزایش حجم قراردادها، شيوه‌ها و هنجارها، رعايت نكردن قواعد و هنجارهاى مربوط به آن جامعه نیز با واکنش اعضاى خود مواجه شد. در صورتى كه فردى با بيشتر قواعد و هنجارهای اجتماع مخالفت مى‌كرد از آن جامعه رانده مى‌شد و امكان زندگى در آن را نداشت. به این ترتیب، عضويت در هر جامعه‌اى نیازمند فرآیندی به نام "اجتماعى شدن" يا "جامعه‌پذيرى" است. در طول تاریخ مکاتب مختلفی به وجود آمد که هریک نگاه متفاوتی به انسان نابهنجار یا مجرم داشته‌اند و بی تردید نظریه‌های هریک از این مکاتب بر روی قوانین کشورها از جمله ایران تأثیرات به سزایی داشته است. توجه به نظام كيفرى اسلام نیز نشان مى‌دهد كه اسلام به مجازات به عنوان يك ابزار مناسب نگاه نمی‌کند، بلکه در واقع به اصلاح و تربيت مجرم و بازداشتن وى از ارتكاب دوباره جرم، بازدارندگى عمومى مجازات و سرانجام به مصلحت جامعه توجه می‌کند.

نوشتار حاضر با نگاهی به سیر تحول جرم‌شناسی، اشاره‌ای به دوران قبل از تحقیقات علمی و شروع پژوهش‌‌های علمی دارد؛ سپس به اختصار دوره‌های مختلف مقررات حقوق کیفری را معرفی می‌کند. در ادامه به مفهوم مجرم، مسئولیت کیفری وی و طبقه‌بندی مجرمان در جرم‌شناسی اشاره کوتاهی داشته و پس از آن به بررسی اندیشه‌های مختلف مکاتب حقوق کیفری (فایده اجتماعی، عدالت مطلق، کلاسیک، نئوکلاسیک، تحققی، دفاع اجتماعی نوین، اسلام) و تأثیرات آن بر حقوق جزای ایران از جمله مسئولیت کیفری اطفال می‌پردازد.

کلیدواژه ها: تحول جرم‌شناسی، مفهوم مجرم، مکاتب، مسئولیت کیفری اطفال

 


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

تحولات تاریخی درجه بندی مجازات چهارشنبه بیست و نهم خرداد 1392 22:8

به نام حضرت حق

 

 

 

تحولات تاریخی درجه بندی مجازات

 

نویسنده :زهرا تیرگر دانشجو حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه تهران

 

 


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

بررسی تعریف جرم در نظام حقوقی ایران چهارشنبه بیست و نهم خرداد 1392 22:3
به نام حضرت حق

 

 


                     بررسی تعریف جرم در نظام حقوقی ایران

 

نویسنده:مریم حسین زاده دانشجوی حقوق جزا و جزم شناسی دانشگاه تهران

 

 

 


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

به نام حضرت حق

تحول مفهومی و کاربردی مصونیت پارلمانی در حقوق ایران


نویسنده :محبوبه  شهبازی دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه تهران و قاضی دادگستری

چکیده

ضرورت صيانت از نهاد پارلمان و اعضاي آن سبب شده تا امتياز ويژه اي با عنوان مصونيت پارلماني در قوانين اساسي يا عادي اغلب كشورها تعيين و تضمين شود اين تاسيس قانوني براي  تأمين آزادي بيان و حفظ استقلال نمايندگان در جهت انجام شدن و ايفاي مطلوب وظايف،  پيش بيني شده است . در توجيه و تبيين فلسفه وجودي آن نظريه هاي مختلفي همچون ( نظريه حسن خدمت ) و ( اعتبار شخصيت حقوقي نمايندگان ) ارائه شده است . در اين زمينه ( دكترين ضرورت ) به عنوان مهمترين مبناي نظري مطرح مي شود .

حمايتهاي قانوني ناظر بر مصونيت پارلماني به دو صورت كلي با آثار و اوصاف متمايز قابل بررسي است صورت نخست مبين بهره مندي  نمايندگان از مصونيت در قبال اظهارات , آرا و عقايد مطرح شده به موجب ايفاي وظايف نمايندگي است كه در اصطلاح ( اصل عدم مسئوليت ) ناميده ميشود . صورت دوم نمايندگان را جز به تجويز پارلمان مربوط در برابر پيگردهاي قانوني توقيف  حبس و ساير اقدامات قضايي براي اعمال غير مرتبط و خارج از حدود وظايف نمايندگي حمايت مي كند و مانع از امكان تعقيب فوري آنها براي جرائم انتسابي مي شود اين نوع از مصونيت كه در حقيقت دنباله منطقي عدم مسئوليت نمايندگان در قبال وظايف پارلماني است ، اصل تعرض ناپذ يري ناميده  مي شود.

موضع هر يك از كشورهاي جهان در ارتباط با صور مصونيت پارلماني تا حدي متفاوت است.  در برخي از كشورها فقط يكي از اين دو صورت براي تضمين كامل مصونيت نمايندگان به رسميت شناخته شده است . به ترتيب از اين رويكرد ها  به عنوان رويكرد تفريدي و رويكرد تلفيقي ياد مي شود . در ايران , رويكرد نخستين مبني بر عدم مسئوليت نمايندگان به سبب اظهارات  در قبال اصل 86 ق .ا . پذيرفته شده است . صحت اين پذيرش از منظر فقه پويا قابل تاييد است و مصالح و ضرورتهاي حادث مقتضي،  همگامي با ساير كشورهاي پذيرنده اصل مصونيت پارلماني است .

كليد واژه ها : مصونيت پارلماني ، نظريه حسن خدمت ، دكترين ضرورت ، اصل عدم مسئوليت و اصل تعرض ناپذيري . 


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

به نام حضرت حق


تحولات تقنيني قرارهاي تامين از متهم در حقوق كيفري ايران


نويسنده:مهرداد اژدرپور اسفندآبادي دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی  دانشگاه تهران


چکیده:

این مقاله در صدد آن است تا با نگاهی بر قرارهای تامین در قانون آیین دارسی کیفری و لایحه جدید معایب و خلاء ها و نقض ها و ابهامهای موجود در قانون فعلی آیین دادرسی کیفری را بررسی کند و بیان کند قانون گذار چه راهکارهایی برای برطرف کردن این معایب در لایحه پیش بینی کرده است.و آیا این راهکارهای پیش بینی شده در عمل می توانند به اهداف قانونگذار جامه عمل بپوشاند و معایب و نقایص قانون موجود را در زمینه قرارها برطرف کند یا خیر؟

با توجه اینکه قانونگذاری در ایران از نظر زمان فرآیند بسیار طولانی دارد لیکن از جهت کیفیت و دقت هایی که گاهی توقع می رود که نویسندگان قانون داشته باشند برخوردار نیستند.

باید به این مسئله توجه داشت از راههای نگارش یک قانون خوب،مطالعه قانون قبلی در این زمینه و اشراف کامل به معایب و محاسن آن است و باید دید قانون گذار چه اهدافی از نگارش آن قانون داشته و آیا آن اهداف با اجرای آن قانون متحقق شده ان و یا خیر.در غیر اینصورت اگر قانونگذار در نگارش قانون جدید به این مسئله توجه نداشته باشد قانون جدید نه تنها برطرف کننده نقایص نمی باشد بلکه خود نیز تبدیل به مشکل جدیدی می شود.

در این مقاله به این مسئله پرداخته شده است که متاسفانه قانونگذار در برخی موارد چنین عمل کرده و در نگارش لایحه به مشکلات قانون قبلی توجهی نداشته و بدون پیش بینی راهکار جدید همچنان آنها را بدون تغییری در لایحه تکرار کرده است.

واژگان کلیدی:

قرار:چنانچه رای دادگاه راجع به ماهیت دعوا و قاطع آن به طور جزئی یا کلی باشد حکم در غیر اینصورت قرار نامیده می شود-ماده 299 ق.آ.د.م

قرار تامین کیفری:به منظور دسترسی به متهم و حضور به موقع وی در مواقع احضار و جلوگیری از فرار یا پنهان شدن دیا تبانی با دیگران قاضی مکلف استپس از تفهیم اتهام به وی از وی تامین مناسب اخذ نماید.(فومشی،1387،ص 574)


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |


به نام حضرت حق


سیر تاریخ تحولات جرم کلاهبرداری در حقوق ایران


نویسنده:سمانه جهاندیده دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه تهران



ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

                                                            به نام حضرت حق


         بررسی تحولات مفهوم شرکت در جرم در حقوق ایران


نویسنده:صفا نامدار دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه تهران


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

بررسی سیرتاریخی دادگاه انقلاب یکشنبه دوازدهم خرداد 1392 23:4
                                                        به نام حضرت حق


                    بررسی سیرتاریخی دادگاه انقلاب


نوسنده :محمد حبیبی تبار دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسیپردیس قم دانشگاه تهران


چکیده:

همانطوری که از نام دادگاه انقلاب پیداست ،این دادگاه ها پس از وقوع یک انقلاب در پاره ای از کشورها تشکیل می شوند ، تا ضمن رسیدگی سریع و با شدت ، پایه های حکومت فعلی را استحکام بخشند و مرجع ای برای احقاق حق و رفع تظلمات باشند ، در این تحقیق ضمن بررسی سیر تحولات صلاحیت این دادگاه ها ، اشاره ای نیز به سابقه تاریخی این دادگاه ها در اروپا داریم ، همچنین خواهیم گفت که این مرجع رسیدگی از مراجع اختصاصی می باشد گر چه از آغاز شروع به فعالیت صلاحیت گسترده ای برای این مرجع رسیدگی بوجود آمده اما رفته رفته صلاحیت این مرجع بموجب قوانین بعدی کاهش یافت و از اصل محدودیت صلاحیت مراجع اختصاصی در اواخر تبعیت گردید و قانونگذار سعی بر کاهش موارد مشمول صلاحیت این دادگاه داشته است ، تا از تعدد مراجع رسیدگی جلوگیری کرده و برای رسیدگی به جرایم مرجع واحدی را در نظام قضایی کشور شاهد باشیم . لکن قانونگذار از جهتی تحت اعمال نظر موافقین دادگاه انقلاب که آن را خاری در چشم دشمنان انقلاب می دانستند بود  و از طرف دیگر برای ایجاد مرجع واحد برای رسیدگی به کلیه جرایم بین دو نظر فوق حالت بینا بینی را اختیار کرده است . فلذا دادگاه های انقلاب تحت همان نام اولی با صلاحیت محدودتر به فعالیت قضایی خود همچنان ادامه می دهند . واژگان کلیدی این مقاله ، « انقلاب » ، « مرجع » ، « اختصاصی » ، « محاکم » می باشد


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

                                                         به نام حضرت حق

                بررسی جرم جعل در ادوار مختلف قانونگذاری ایران


نویسنده: حشمت الله مرادی دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه تهران


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

                                        به نام حضرت حق


           سیر تاریخی تقنینی تعدد جرم در حقوق ایران

                 با نگاهی تطبیقی به حقوق مصر


نویسنده:حسین وزینی پیروز دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی پردیس قم دانشگاه تهران


چکیده :

 

تعدد جرم ازجمله تأسیسات کیفری است که دراکثر نظامهای حقوقی پیش بینی شده است به گونه ای که قانونگذاران ایران و مصر نیز ازاین قاعده مستثنی نبوده و درهمان بدو قانونگذاری این تأسیس را مورد توجه قرارداده اند.

بدین صورت که درسال 1304 هجری شمسی قانونگذاران درقانون مجازات عمومی مواد 31 الی 33 را به این موضوع اختصاص داده و درحال حاضر نیز قانون مجازات اسلامی مواد 46 و 47 خود را به  این تأسیس اختصاص داده است. ازسویی درحقوق مصرماده 32 قانون عقوبات به همراه مواد 115 و 116 این قانون ازسال 1937 محملی  برای وجود این تأسیس شده اند. به نوعی که درهردو نظام تعدد جرم بردو نوع تعدد معنوی یا  اعتباری و تعدد مادی شکل گرفته و درهریک از گرایش های تعدد جرم ، احکام خاصی مقرر شده است که درمجموع دردونظام حقوقی ایران و مصر، دارای تفاوت هایی هم از جهت مبانی و مصادیق تعدد جرم و هم ازجهت اجرای مجازات ها می باشند.

          دراین تحقیق به بررسی تعدد جرم و سیرتاریخی آن درحقوق ایران و مصر پرداخته می شود.

   واژگان کلیدی:تعدد جرم،سیر تاریخی،حقوق ایران،حقوق مصر


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

                                                   به نام حضرت حق


      تحولات تقنینی پولشویی در ایران با نگاهی به نقش کنوانسیون­ها و اسناد بین‌المللی


نویسنده:محمد رضا مطیع دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی پردیس قم  دانشگاه تهران


 چکیده

درماده 1 لایحه مبارزه با پولشویی آمده است «جرم پولشویی عبارت است از هر گونه تبدیل یا تغییر یا انتقال یا پذیرش با تملک دارایی با منشا غیر قانونی بطور عمدی و با علم به آن برای قانونی جلوه دادن دارایی یاد شده»

با توجه به آثار و تبعات منفی که پولشویی به همراه می‌آورد قوانین و پیمان نامه های جدید و تلاشهای بین المللی چشمگیری برای مبارزه با پول شویی شکل گرفته است که از آن جمله می توان به پیمان نامه های سازمان همکاری اقتصادی و توسعه، سازمان کشورهای آمریکایی و اقدام های بانک جهانی و صندوق بین الملی پول در زمینه مبارزه با پولشویی اشاره کرد. بی گمان سرازیر شدن وجوه کثیف برای تطهیر کشورهای فاقد سازوکار لازم برای برخورد با پول شویی مشکلات فراوانی را برای آنها ایجاد خواهد کرد. از این رو لازم است اولین گام در مقابله با این مشکل، یعنی تدوین قوانین و مقررات مناسب برای مبارزه با پولشویی فراهم شود و در کشور ایران تدابیری در راستای مقابله با پولشویی اندیشیده شده است. لذا اقدام مهمی که باید انجام شود جرم انگاری پول شویی در کشور ایران است

واژگان کلیدی:

پولشویی، درآمدهای جرم، جرایم سازمان یافته،کنوانسیون پالرمو


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |


                                                     به نام حضرت حق


         بررسی تعلیق و تعویق مجازات در فرایند دادرسی کیفری در حقوق فرانسه


نویسنده:جمال اکوانیان دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی پردیس قم دانشگاه تهران 



ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

                                               به نام حضرت حق       

            

           بررسي تحولات تقنيني در زمینه جرايم مواد مخدر


نویسنده:علی خیری دانشجوی حقوق جزا و جرم شناسی پردیس قم دانشگاه تهران


چکیده                                                                                                                                                                                                               

زیان­های فردی و اجتماعی مواد مخدر و تبديل آن به يکي از جرايم سازمان­یافته و فشارهاي داخلی و بین­المللی، ضرورت جرم­انگاري و تغيير و تحول در قوانين کيفري را با توجه به شرایط آشکار ساخته است. از این رو، مبارزه با پدیده مواد مخدر در یکصد سال گذشته فراز و نشیب­های طولانی را پشت سر گذاشته است؛ مبارزه­ای که پیش از انقلاب از تحدید تولید و مصرف مواد مخدر و قانون تحدید تریاک مصوب 1289 آغاز شد و با جرم­انگاری و تعیین مجازات­های سنگینی مانند اعدام به اوج رسید و سپس با پیروزی انقلاب 1357 با رویکرد سرکوب­گرانه همچنان ادامه یافت.

البته تصویب و اجرای قوانین مختلف کیفری در زمینه مبارزه با جرایم مواد مخدر آثار و پیامدهای مثبت و منفی بسیاری داشته است. گاه قوانین خود عاملی برای تشویق، رونق و گسترش قاچاق و اعتیاد بوده است و گاه مجازات­ها از چنان سرکوبگری و شدتی برخوردار شده­اند که رفته­رفته جنبه بازدارندگی خود را از کف داده­اند.

این مقاله با بررسی تحولات تقنینی در خصوص مبارزه با مواد مخدر در دوران پیش و پس از انقلاب اسلامی به واکاوی زمینه­های پیدایش قوانین داخلی و نقش اسناد بین­المللی در آنها، چالش­ها و پیامدهای آن می­پردازد.

واژگان کلیدی: مواد مخدر، تحولات تقنینی، اعدام، اعتیاد، جرم­انگاری، کنوانسیون­های بین ­المللی.


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

تحولات تقنینی استرداد مجرمین جمعه دهم خرداد 1392 17:48
                                                   به نام حضرت حق

               

                 تحولات تقنینی استرداد مجرمین


نویسنده:محسن هژبریان دانشجوی حقوق جزا و جرمشناسی پردیس قم دانشگاه تهران


چکیده

از دیر باز تاکنون مجرمین برای اینکه از عواقب اعمال شوم خوددر امان بمانند اقدام به متواری شدن وفرار از محل وقوع جرم می نمودند،باسهل وآسان شدن نقل وانتقالات ومسافرت به نقاط مختلف جهان مجرمین پس از ارتکاب جرم برای فرار از مجازات به خارج از کشور متواری می شوند.با توجه به سرزمینی بودن اعمال حاکمیت دولتها،برای پاسخگویی نیازهای دولتها تعامل مثبت بین دولتها،بالاخص کشورهای همسایه می تواند در جهت استقرار یک نظام عادلانه کیفری موثر واقع شود،به طوری که هیچ کشوری مامن مجرمین متواری قرار نگیرد.

این پژوهش تحت عنوان تحولات تقنینی استرداد مجرمین،تحقیقی توصیفی بوده وبه بررسی تحولات تقنینی در خصوص استرداد مجرمین ونحوه استرداد،موانع ومشکلات موجود وارائه راهکارهایی در جهت رفع این مشکلات وتوسعه استرداد مجرمین است.با بررسیهای بعمل آمده مشخص گردید در ایران قوانین، معاهدات وتوافقنامه های فراوانی در این خصوص موجود است،اما با توجه به تقسیم بندی مجازاتها در کشور ما ووجود مجازاتهایی از قبیل اعدام وشلاق وبه علت عدم روابط حسنه با دیگر کشورها در عمل استرداد مجرمین با مشکلات فراوانی روبرو است،برای اینکه از این چالش پیش رو خارج شویم؛بنظر می رسد بهتر باشد قانونگذار نسبت به تصحیح وبه روز شدن قوانین ومطابقت آن با رویه بین المللی اقدامات لازم را انجام رساند، تادر عمل بتوان نسبت به استرداد مجرمین اقدام کرد.

 کلید واژه ها: استرداد-مجرم-معاهدات-اینترپل.


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

به نام حضرت حق

 متن قانون الحاق به کنوانسیون سازمان ملل قانون الحاق به کنوانسیون سازمان ملل متحد برای

مبارزه باقاچاق مواد مخدر و داروهای روانگردان مصوب دسامبر 1988

را اینجا بخوانید

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

 به نام حضرت حق

متن قانون راجع به استرداد مجرمین ‌مصوب 14 اردیبهشت ماه 1339

را اینجا بخوانید

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

به نام حضرت حق

متن کنوانسیون سازمان ملل متحد  برای مبارزه با فساد مصوب 31 اکتبر 2003

را اینجا بخوانید.

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

به نام  حضرت حق

متن کنوانسیون سازمان ملل برای مبارزه با جرائم سازمان یافته فرا ملی مصوب دسامبر2000

را اینجا بخوانید



نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

نظر خواهی چهارشنبه بیست و یکم اردیبهشت 1390 23:32

                                                  بسم الله الرحمان الرحيم

با سلام خدمت دوستان 

 مدتی قبل در شهر قزوین خانمی اقدام به قتل 6 نفر کرده(5 خانم و 1 آقا) با انگیزه سرقت که پس از محاکمه به دار مجازات آویزان شدند .در خصوص این پرونده باید بیان داشت این خانم دارای دو فرزند دختر هستند حال سوالاتی به شرح ذیل مطرح میگردد[1]:

سوال 1:در خصوص  دو دختر، این فرد مجرم، جامعه چه اقدامات پیشگیرانه ای می تواند انجام دهد که این دو دختر بزهکار و یا بزه دیده نگردند؟

سوال 2:آیا به نظر شما جدا کردن این دو دختر از پدر معتادشان به صلاح است؟

سوال 3:آیا تغییر مکان زندگی این دو دختر را در پیشگیری از بزه کار یا بزه دیده شدن آنها مفید می دانید؟

سوال 4:آیا ارجاع این دو نفر  به روانشناسان اعم از روانشناسان جنایی و عمومی را توصیه می کنید؟

سوال پایانی:چه راهکارهای پیشگیرانه ای را شما توصیه می کنید تا افرادی که بزه دیدگان غیر مستقیم جرایم هستند نظیر این دو نفر در آینده بزهکار و یا بزه دیده  نشونده؟

***از دوستان در خواست می شود پاسخ های خود را مشروح در قسمت نظرات بیان دارند و يا از طريق پست الكترونيكي با بنده در ميان بگذارند؛ امید است با پاسخ های شما و جمع بندی های بعدی به راهکاری عملی برای پیشگیری از بزهکار و بزه دیده شدن این دو نفر برسیم و سرانجام به راهكارهايي عملي  براي پيشگيري از بزه ديده و بزهكار شدن بزه ديدگان غير مستقيم از جرائم دست یابیم.

با سپاس فراوان

پی نوشت

[1] براي ديدن اطلاعات بيشتر در اين خصوص به مطلب "اولين قاتل سرياني زن در ايران"مراجعه كنيد

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

اولین قاتل سریالی زن در ایران!؟ چهارشنبه بیست و یکم اردیبهشت 1390 0:22

 

                                                   بسم الله الرحمان الرحيم

"و آن ستمكاران بزرگترين مكر و مهمترين سياست خويش را بكار بردند ولي چه سود كه پيش خدا مكرآنها(هيچ)است هر چند بمكر خود كوهها را از جاي بركنند"[1]آيه46 سوره حجر

"خدايا!گناهانم مرا ملزم به سكوت كرده و گفت و گويم را با تو منقطع ساخته،ديگر به هيچ حجّت و دليلي متمسّك نتوانم شد،اين منّم كه به بليّه ي خود گرفتارم،در گروِ افعال خويش،مابين كارهاي خطايم مرتّب مي روم و برميگردم،به حيرت افتاده ام از هدف خود و بازمانده ام از طريقِ خويش."[2] صحيفه سجاديه باب 53 شماره 1

با سلام خدمت دوستان

دیروز مورخ ۲۰ /۲/۱۳۹۰ نشست سوم از سلسله نشست هاي حقوقي –جرم شناختي انجمن ايراني جرم شناسي با موضوع تحليل  قتلهاي سريالي(قتل هاي ارتكاب يافته در شهر قزوين) با حضور  آقای قاضي افروز معاون دادسراي عمومي و انقلاب قزوين و اساتيد بزرگوار جناب دكتر كوشا  مدير انجمن ايراني جرم شناسي، دكتر مؤذن زادگان رئيس دانشگده حقوق وعلوم سياسي دانشگاه علامه طبا طبائي جناب دكتر شاملو  استاد يار دانشگده حقوق دانشگاه شهيد بهشتي ، سركار خانم دكتر رستمي تبريزي  استاد يار دانشگده حقوق دانشگاه شهيد بهشتي جمعي ديگر از اساتيد و دانشجويان حقوق در دانشگاه شهيد بهشتي برگزار شد .خداوند توفيق داد بعد از حدود يك سال كه از نشست هاي علمي دانشگاه شهيد بهشتي دور بودم در اين نشست شركت كنم ؛مطالب خوبي مطرح شد كه براي بنده به شخصه سوالات زيادي  مطرح شد كه برخي را بعد از جلسه با جناب آقای قاضي افروز و سركار خانم  دکتررستمي تبريزي مطرح كردم و موضوعات بسيار عالي نيز در ذهنم مطرح شد كه جاي تحقيق و كار را برايم باقي گذاشت.در اين مطلب قصد ندارم  گزارش اين نشست را بنويسم صرفا مختصري از اين پرونده را در ادامه بيان ميكنم وبرخي سوالاتي كه در ذهنم مطرح شد[3] 

در اين پرونده خانمي  در قزوين اقدام كرده بود به قتل5 زن و1 مرد كه بعد از محاكمه  به اعدام محكوم شده و به دار مجازات  آويزان شده بود،مطالبي كه در ذهنم مطرح شد اين بود كه اين خانم 2 فرزند دختر داشتند و شوهري معتاد بعد از مرگز مادر سرنوشت اين فرزندان چه مي شود و به واقع جامعه براي جلوگيري از بزه كار شدن يا حتي بزه ديدگي اين قبيل افراد كه استعداد انجام جرم را دارند  چه اقداماتي را انجام مي دهد آيا اقدامي اصلا انجام مي دهد يا بعد از مرك اين مادر فرزندان رها مي شود و اينكه چه اقدامات پيشگيرانه اي را مي توانيم انجام دهيم تا از اين مسائل ديگر در جامعه نبينيم و يا كمتر ببينيم چه اينكه اين خانم در اعترافات خود دليل قتل را كلاهبرداري، ميدانستند كه 20 ميليون تومان از او چك گرفته بوده و او را تهديد كرده بود اگر پول را ندهي تو را زنداني ميكنم و به خاطر زندان نرفتن اقدام به قتل [4]با  دليل  وانگيزه سرقت داشته اند (طلاجات مقتولين را دزديده بودند)[5] به ديگر سخن چه راهكارهاي پيشگيرانه اي مي توان در پيش گرفت كه به طور خاص ما قتل هاي با انگيزه مالي را ديگر در جامعه نبينيم.و سوالاتي ديگر... البته قصد ندارم در اين مطلب روزانه به اين سوالات پاسخ دهم چرا كه مقالي مفصل را طلب دارد.و نیز برایم جالب بود که این قاتل اولین قاتل زن سریالی در تاریخ علوم جنایی ایران بودند!؟.به هر حال  در اين پديده ضد اجتماعي رخ داده 7 نفر از افراد اين جامعه(6 مقتول و قاتل)جان خود را از دست دادند كه مي توانستند در جامعه مفيد باشند و نيز خانواده هاي ايشان را كه بنده انها را قربانيان و بزه ديدگان غير مستقيم اين پديده ضد اجتماعي مي دانم كه قطعا اين پديده در زندگي انها بي تاثير نخواهد بود.

خداوند همه ما را از شر شيطان حفظ كند

در پناه  حضرت حق

 

پی نوشت

[1] به نقل از مترجم دكتر مهدي الهي قمشه اي-قران كريم-انتشارات افق فردا-چاپ دوم

[2] به نقل از مترجم دكتر مهدي الهي قمشه اي-صحيفه سجاديه- نشر بو كتاب -چاپ اول 1385

[3] و براي ديدن گزارش اين پرونده كه احتمالا در شماره بعدي خبرنامه انجمن ايراني جرم شناسي بيان ميگردد دوستان را ارجاع مي دهم به منبع مذكور البته سعی میکنم اگر گزارش به دستم رسید در وبلاگ به طور کامل قرار دهم

[4] نقل به مضمون از سخن سخنرانان جلسه

[5] البته اين نظر قاضي افروز بود كه انگيزه قتل را جنبه مالي دانستند و انگيزه و دليل قتل را سرقت  ميدانشتند (نقل به مضمون از سخن ايشان)

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

در محضر استاد یکشنبه هجدهم اردیبهشت 1390 20:13

 

                                بسم الله الرحمان الرحيم

 

"اگر كافران بدانند وقتيكه آتش دوزخ هر طرف از پيش روي و پشت سر بآنها احاطه ميكند كه نه خود دفع آن توانند و نه كسي ياري آنها كند(آنوقت از قيامت آگاه ميشوند)"آيه39 سوره انبياء[1]

"خداوندا!ما بندگانِ تو ،از وَسوسه ها و فسادِ شيطانِ نفرين شده و مكر و حيلت هاي آن ديوِ رَجيم و از اعتماد به آرزوهاي باطل و وعده ها و نويد ها و فتنه انگيزي ها و افتادن در دام هايش به تو پناه مي بريم."صحيفه سجاديه باب 17 شماره 1[2]

خداوندا اساتيد خوبي دارم كه از آنها چيزهاي زيادي ياد گرفته و ياد مي گيرم آنها را حفظ كن و در پناه خودت موفق گردان  آمين يا رب العالمين

نمي دونم قرآن رو كه باز كردم و بنا داشتم هر آيه ايي كه اول نظرم خورد به عنوان آيه ايي در وبلاگ قبل از نوشته امروز بگذارم كه اين آيه شريف آمد و وقتي صحيفه سجاديه رو هم كه باز كردم  و دعايي را كه مشغول خوندن  شدم  احساس كردم تكمليه آيه شريف بود كه هر دوشون را آوردم.

امروز روزي بسيار خوبي بود نه از اين بابت كه همه روزهاي خداوند خوبه كه قطعاً همينه از اين بابت كه يكي از اساتيد خوبم جناب آقاي  استاد دكتر يكرنگي رو تصادفي ديدم كه خيلي مايه خوشحالي ام شد چون به واقع ايشان از بهترين اساتيد ام هستند كه بنده هم از علم ايشان و هم از منش و اخلاق ايشان بسيار چيزها ياد گرفتم  و ميگيرم و افتخاري نصيب بنده شد تا مسيري را با ايشان باشم و در همين زمان كوتاه از فرمايشات ايشان  بسيارمطالب خوبي را ياد گرفتم .كه براي بنده راه گشا مي باشد.ايشان كتابي در شرف چاب  را هم به بنده معرفي كردند كه بخوانم در خصوص جرايم رايانه اي كه قطعا خواهم خواند. همچنين چند وقتي بود كه دنبال قانون آيين دادرسي كيفري يكي از كشور هايي كه نظام حقوقيش نظام رومي ژرمن است  مي گشتم كه خدارو شكر استاد عزيز با صحبتي كه با ايشان داشتم اين قانون را داشتند كه انشا الله قرار است  از ايشان بگيرم كه اين هم لطف خداوند بود كه بعد از چند وقت  جستجوي دنبال اين قانون  در حال رسيدن به آن هستم .خلاصه زمان كوتاهي كه در محضر استاد عزيزم بودم خيلي برايم مايه خوشنودي بود. اميدوارم اگر بي ادبي در برخوردام خدايي نكرده ديدند به بزرگي خودشون عفو كنند (هميشه در مواجهه با اساتيدم محتاط هستم و شكاكم كه نكند كاري كرده باشم بر خلاف ادب)

 از خداوند مي خواهم ايشان را حفظ كنند و هر جا هستند خوب و خوش باشند.

 

پی نوشت

[1] به نقل از مترجم دكتر مهدي الهي قمشه اي-قران كريم-انتشارات افق فردا-چاپ دوم و همچنین تاکیدات از ماست

[2] به نقل از مترجم دكتر مهدي الهي قمشه اي-صحيفه سجاديه- نشر بو كتاب -چاپ اول 1385و همچنین تاکیدات از ماست

  

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

 

                                                        بسم الله الرحمان الرحیم

                    متن اصلاحیه قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب1376

                      (مصوب9/5/1389 مجمع تشخیص مصلحت نظام)

 

در ادامه مطلب بخوانيد


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

                                              

                                                بسم الله الرحمان الرحیم

                                           

                                          آلودگي هواي شهر تهران

                 دلايل و راهکارهای کنترل و جلوگیری از آن

 

مقدمه

منشأ آلودگي در محيط زيست از اهميت خاص و فوق العاده اي بر خوردار است و تداوم آن در محيط زيست و جامعه اثر نا مطلوبي خواهد داشت كه باعث از بين رفتن محيط طبيعي و موجودات زنده مي شودو امروزه جزءمهم ترين موضوع ومسائل نگران كننده اذهان عمومي گرديده كه در صورت بي توجهي به اين امر اثرات جبران ناپذيري بر اكوسيستم و عمر زمين خواهد داشت.

عوامل طبيعي در طبيعت از منشاء هاي اوليه و ابتدايي آلودگي محسوب مي شوند مانند خروج گازهاي اتشفشاني،خاكسترها،دودها،سوزاندن چوب توسط انسان،آتش سوزي جنگلها و مراتع وعوامل غير طبيعي مانند دود كارخانه ها و اتومبيل ها كه اين عوامل رفته رفته باعت بروز مشكلات عديده براي ساير جانوران در طبيعت كه اعم از گونه هاي گياهي و جانوران مي شود كه در كل منجر به نابودي اكوسيستم و انقراض آنها خواهد شدو باعث بروز بيماري ها در انسان و اثر آن بر سلامت زيان بار مي باشد.

تهران امروزه به يكي از مناطق بحراني آلودگي هوا تبديل شده است كه در صورت عدم مقابله با اين امر و عدم ارائه راهكارهاي عملي در مقابله با اين امر رفته رفته باعث از بين رفتن اين شهر مي گردد و اين شهر را در وضعيت بحراني قرار مي دهد لذا با عنايت به اين مساله در اين مقاله تلاش شده است به طور مختصر به مساله آلودگي در اين كلان شهر پرداخته شود در آخر راهكارهايي در جهت كنترل و كم كردن و جلوگيري از اين مساله بيان گردد.

تعریف آلودگی هوا

در شناساندن و بررسی هر پدیده ای و هر لفظی در بدو امر ما نیازمند آن هستیم که تعریفی از آن ارایه کنیم و سپس به سایر موارد بپردازیم لذا در این قسمت ابتدا تعاریفی که در خصوص آلودگي هوا بیان شده ذکر می گردد و در ادامه هر کدام نقد گردیده و در آخر تعریفی که مد نظر ما می باشد ارایه می گردد

در تعریف آلودگی هوا تعاریف متعددی بیان شده است ،انجمن مشترک مهندسی آلودگی هوادر تعریف آلودگی هوا جنین بیان داشته است"آلودگی هوا یعنی وجود یک یا چند آلوده کننده مانند گرد و غبار،فیوم ها،گاز ها،میست بو ،دود بخار در هوای آزاد با کمیتها،ویژگیها،وزمان ماند که برای انسان،گیاه یا زندگی حیوانات خطرناک و برای اموال مضر باشند و یا به طور غیر قابل قبولی مخل استفاده راحت از زندگی و اموال گردد."[1]و در تعریف دیگری از آلودگی هوا چنین بیان شده است"از نفوذ یک یا چند ماده آلوده کننده از نوع گاز،مایع،جامد،تشعشات پرتو زا و غیر پرتو زا در هوای آزاد به تعداد و مدتی که کیفیت آن را به نحوی تغییر دهد که برای انسان و موجودات زنده دیگر،همچنین آثار و ابنیه ،مضر باشد.به عبارت دیگر مواد آلوده کننده موادی هستند که می توانند ترکیب طبیعی هوا را بر هم بزنند."[2]ماده دوم قانون نحوه جلوگیری ازآلودگی هوادرتعریف آلودگی هوا چنین بیان داشته است"منظورازآلودگی هوا عبارتست از وجود و پخش یک یا چند آلوده کننده اعم از جامد،مایع،گاز،تشعشع پرتوزا و غیر پرتوزا در هوای آزاد به مقدار و مدتی که کیفیت آن را بطوری که زیان آور برای انسان و سایر موجودات زنده و یا گیاهان و یا آثار و ابنیه باشد تغییر دهد."[3]وقتی تعارف بالا را بررسی می کنیم به ایراداتی بر می خوریم که در خور توجه می باشد در تعریف اول بهتر بود بیان شود به کل اکوسیستم بشری و اموال لطمه وارد می کند که به این شکل از اطاله تعریف جلوگیری می شدو همچنین در تعریف دوم به جای آوردن "انسان و موجودات زنده دیگر"صرفا موجودات زنده دیگر،می آوردند درست تر بودو لفظ انسان به نظر زائد و اضافی می آید چون مشمول همان موجودات زنده می باشد.در تعریف آلودگی هوا در ماده 2 قانون نحوه جلوگیری از آلودگی هوا ایراداتی مشاهده می شود که ذیلا بیان میگردد1-در تعریف مذکور قانونگذار از لفظ "اثار و ابنیه"نام برده که درستر آن بود که از لفظ اموال که عام تر است استفاده می شد که هم شامل آثار و ابنیه می گردید و هم شامل سایر موارد اموال که آلودگی هوا برای آنها مضر می باشد.2- در این تعریف بیان شده "برای انسان و سایر موجودات زنده و گیاهان"که اگر همان موجودات زنده را می آورد شامل همه موارد می شد چرا که هم انسان و هم گیاهان موجودات زنده هستند3-در این تعریف ما مشاهده می کنیم که قانونگذار  بیان داشته "وجود و پخش یک یا چند آلوده کننده اعم از"که لفظ بخش به نظر زائد می آید و همان وجود کافی بود زیرا یک آلاینده نمی تواند در هوای آزاد ساکن بماند بلکه با توجه به فرایندهای شیمیایی با دیگر عناصر موجود در محیط واکنش انجام می دهد و پخش می شود و صرف لفظ وجود  كافي بود و شامل پخش نیز می گردد.[4]

 آلودگی هوا عبارت است از"وجود یک یا چند آلوده کننده هوا نظیر ذرات معلق،گردوغبار ،دود،گاز ،مواد رادیو اکتیوو غیره در هوای آزاد که برای  موجودات زنده و اموال مضر بوده و راحتي زندگی کردن را سلب کند."

اهم مواد و آلاینده های آلوده کننده محیط

پس از آنکه در قسمت قبل به تعریف آلودگی هوا پرداخته گردید در ادامه در این قسمت تلاش خواهد شد به طور مختصر اهم مواد و الاینده های  آلوده کننده محیط بررسی شده که عبارتند از:

1.دی اکسید گوگرد:" گازی بیرنگ با بویی نافذ مانند بوی گوگرد در حال سوختن. حد تشخیص بو 3 - 1/0 ppm بوده و احساس سوزش و ناراحتی در غلظت 9/1 ppm بوجود می آید. تحت فشار و در دمای 10- درجه سانتیگراد مایعی بی رنگ می باشد. این ماده در آب حل شده و اسید سولفورو تولید می کند که در این حالت بسیار خطرناک است. دی اکسید گوگرد عمدتاً در اثر فعالیت هایی مانند سوختن ذغال سنگ یا از نیروگاه های برق و نیز صنایع ذوب مس ایجاد می گردد. در طبیعت در نتیجه فعالیت های آتشفشانی تولید می گردد."[5]اين گاز از جمله گاز هايي است كه باعث آلودگي هواي شهرهاي مي گردد "در كشور هاي صنعتي،90%دي اكسيد گوگرد از فعاليت انساني و بويژه از سوخت زغال سنگ،زغال چوب،يا نفت ناشي مي شود.و بعلاوه، به همين دليل ،مقصود از اين آلودگي آلودگي زمستاني است،يعني آلودگي در ماههاي زمستان نسبت به تابستان سه تا چهار برابر شديدتر است."[6]مواردي كه در شهر ها باعث ايجاد اين آلودگي مي شود عبارت است كارخانه هاي موجود در شهرها كه از سوخت هايي نظير زغال سنگ و چوب استفاده مي كنند وآتش سوزي منازل و پارك هاي داخل شهرها و در خصوص شهر هاي نزديك جنگلها با اتش سوزي جنگل نزديك آن شهر با وزش باد باعت ورود اين گاز به شهرها مي شود.

2-اكسيد هاي "ازت"[7]: اين اكسيد ها "هم تأثيراتي (البته نه چندان شناخته شده )بر تنفس انسان دارند.به علاوه تأثير بر گياهان دو برابر است"[8] و بر خلاف مورد قبل "كه اساساً تأسيسات ثابت سوخت آن را توليد ميكنند،70 % از اكسيد هاي ازت حاصل تردد اتومبيلهاست."[9]از مواردي كه در محيط باعث توليد اين گاز مي شود دود اتومبيل ها، اتش سوزي ها مي باشد.

3-مونواكسيد كربن: يا كربن مونوكسيد "(با فرمول شيمياييCO)، گازي است که بر اثر ناقص سوختن كربن بوجود می‌آید. این گاز بسیار سمي است اما رنگ و بوی خاصی ندارد.تمامی وسایل و دستگاه‌هایی که وظبفه سوزاندن چیزی را دارند (مانند یک بخاري گازي یا نفتی، یک آب گرم كن و یا حتی موتور یک خودرو) تا حدودی مونواکسیدکربن تولید می‌کنند، میزان این تولید به شرایط احتراق (سوختن) بستگی دارد؛ هرچه میزان اكسيژن در هنگام سوختن کمتر باشد بخش بیشتری از کربن‌ها دچار ناقص سوزي می‌شوند و به جای كربن دي اكسيد (CO۲) مونواکسیدکربن تولید می‌کنند.افرادی که در یک فضای سربسته در معرض استنشاق این گاز قرار می‌گیرند ابتدا احساس كرختي و خواب آلودگی می‌کنند و در صورتی که هرچه سریعتر مکان را ترک نکنند و یا هوای تازه تنفس نکنند دچار بیهوشی و در نهایت خفگی می‌شوند."[10]اگر وسايلي كه با سوخت هايي نظير بنزين يا گازوئيل كار مي كنند درست كار نكنند باعث ايجاد اين گاز مي شوند مانند اتومبيل هايي كه موتورهاي آنها به شكل درست عمل نمي كنند كه اين امر باعث توليد اين گاز مي شود.

4-دي اكسيد نيتروژن:"قهوه اي مايل به قرمز و شديداًفعال است كه در اثر اكسايش نيتريك اسيد(no)در جريان سوختن سوخت هاي فسيلي،گاز طبيعي و زغال ايجاد مي شود"[11]

5-ذرات معلق:"گذشته ازذرات ريزآزبست،ذرات معلق ديگري(آئروسل ها)در هوا وجود دارد كه عمدتاًناشي از سائدگي مستمر لاستيك خودروها،مواد مضر سازندۀعايق بند لوله ها،بسته بندي ها و لاستيك،نظير دودۀصنعتي،كادميم و ... هستند.شكل و اندازۀ خاص اين ذرات كه موجب راهيابي سريع انها به بدن و ايجاد سرطان ريه،اختلال تنفسي و پوكي استخوان مي شود،توجه دانشمندان را پيش از گذشته به حذف اوليۀاين مواد از چرخه توليد و جايگزيني مواد يالمتر و بي ضرر تر كرده است."[12]

"بسياري ازگرد وغبار ها داراي منشا طبيعي هستند(آتشفشانها،ترشحات امواج دريايي،غبارگٌلها...)،منشاء بقيۀگرد وغبارها،در مناطق شهري و صنعتي انساني است،و نيمي ازآنها از روشهاي ساخت صنعتي،يك چهارم آنها از تاسيسات سوخت،و يك چهارم از خودروها ناشي مي شوند."[13]

اهم دلايل آلودگي هوا

پس از پرداختن به تعريف آلودگي هوا ومواد آلاينده آلوده كننده هوا  حال به برخي از مهمترين دلايل الودگي هوا به طور عام مي پردازيم

الف-وجود كارخانه ها در شهر ها و بعضا حومه شهر ها:وجود كارخانه ها در نزديكي شهر ها علاوه بر آلودگي هوا آلودگي هاي زيست محيطي را نيز به همراه خواهد داشت.دفع مواد زائد كارخانه ها باعث آلودگي زيستي و شيميايي مي شود،آلودگي كردن هوا توسط كارخانه ها سبب مسموميت هوا و به وجود آمدن وآرونگي هاي هوا،باران هاي اسيدي،مه دود فتو شيميايي خواهد شد، كه در طي زنجيره آلودگي تبديل به ابتلا به بيماري ها ي گوناگون خواهد شد كه بر اكوسيستم بشري بي تاثير نخواهد بودكه بيرون بردن كارخانه ها از شهرها قطعا باعث كاهش چشمگير آلودگي مي شود.همچنين لازم به ذكر است بطور كل وجود كارخانه ها به نفس وجود اگر موارد ايمني براي جلوگيري از آلودگي رعايت نشود في نفسه باعث آلودگي هاي محيطي مي شود كه آلودگي هوا از آن مستثني نيست. در گذشته كه وجود كار خانه ها در داخل شهر ها بيشتر بود مسئله آلودگي هوا محسوس تر بوده است.وليكن در حال حاضر با رعايت مسائل ايمني براي جلوگيري از آلودگي كار خانه ها به محيط اين مساله كم رنگ تر شده است.و هم خروج كارخانه ها از داخل شهر ها براي جلوگيري از بروز آلودگي هاي محيطي توسط كارخانه ها صورت گرفته است به هر ترتيب نمي توان اثرات سوءوجود كارخانه ها و ايجاد آلودگي محيطي را ناديده گرفت برخي كارخانه ها نظير كارخانه هاي توليد آجر يا به بيان ديگركوره هاي آجرپزي در آلودگي هاي هوا اثرات زيادي دارند.و اگر نيز در نزديكي شهر ها باشند با وزش باد باعث انتقال به مركز شهرها مي شوند .

2-وجود وسائل نقليه دودزا در شهرها:يكي از عوامل تشديد كننده در بروز آلودگي هوا وجود وسايل نقليه دودزا مي باشدبه طوري كه يكي از نويسندگان بيان داشته اكسيد كربن نظير اكسيد هاي ازت بيش از هر چيزي ناشي از اتومبيل هاي بنزيني مي باشد كه ايشان حدودا 80% ذكر كرده اند[14]البته اين امر بر كسي پوشيده نيست كه وسايل دودزا در تشديد آلودگي هوا موثر است بخصوص زماني كه با وارونگي دما در زمستان يكي شود اين امر محسوس تر مي باشد.

3-وجود عوامل طبيعي و مصنوعي در بروز آلودگي هوا:در خصوص عوامل طبيعي آلوده كننده هوا مي توان به آتشفشانها و غبار و امواج دريايي و گرد وخاك ناشي از طوفان هاي صحرايي كه به شهر مي رسد اشاره كردو وجود هواي سرد كه به نگه داشتن بيشتر هواي آلوده كمك مي كند وجود زلزله ها و لاشه حيوانات نيز از اين قسم آلودگي ها به شمار مي روند.و از جمله عوامل آلوده كننده مصنوعي مي توان به  بوي زباله بيمارستاني و خانگي دود سيگار دود هاي ناشي از سوخت هواپيماها و موشك ها نيروگاهاي بخار با سوخت فسيلي اشاره كرد.

عوامل آلودگي هواي شهر تهران

با توجه به مطالب گفته شده در قسمتهاي قبل و اشاره به مواد آلوده كننده  و دلايل آلوده كننده مي توان اولين دلايل آلودگي هواي تهران ترافيك ،تردد وسايل نقليه  دودزا ،وجود كارخانه هاي غرب تهران، وارونگي دما و نيز وجود دود سيگار  اشاره كرد در ادامه مختصري در خصوص هر كدام از اين عوامل توضيح داده مي شود

1-وجود كارخانه هاي واقع در غرب تهران:آلاينده هاي خارج شده از اين كارخانه ها با وزش باد از غرب به شرق به سمت شهر تهران باعث ورودالودگي اين كارخانه هاي به مركز شهر تهران مي گردد و به نظر بايد اين كار خانه ها به محل هاي ديگري منتقل گردند

2-وسايل نقليه دودزا:وجود اين وسايل دودزاكه اغلب انها از عمر مفيدشان گذشته است بر بالا رفتن آلودگي هواي تهران اثر چشمگيري دارد و اين امر در فصل زمستان به علت وارونگي دما تشديد مي شود."آخرين برآورد نشان ميدهد كه ناوگان خودروهاي تهران بيش از هفتاد درصد آلاينده هاي هواي تهران را ايجاد مي كنند.تحقيقات نشان مي دهد كه 26/3 درصد از خودروهاي سواري فعال با سن بالاي 20 سال در حال تردد هستند.به طور متوسط 43درصد از مصرف سوخت و حدود 47 درصد از انتشار منوكسيد كربن مربوط به اين خودروها است"[15]

3-وارونگي دما:در فصل زمستان به علت سرما لايه هاي فوقاني باعث ماندن هواي الوده در سطح زمين شده و باعث ايجاد پديده وارونگي دما مي گردد كه اين امر در سال هاي اخير محسوس تر بوده است.

4-ترافيك:وجود ترافيك در شهر تهران كه پديده اي مشكل زا در اين چند سال گذشته بوده است در ايجاد الودگي هوا بي تاثير نمي باشد چرا كه وقتي وسايل نقليه در ترافيك قرار مي گيرند در توليد الودگي اثر گذارند و اين امر زماني كه وسيله نقليه فرسوده و دودزا باشد محسوس تر است.

5- دود سيگار و مواردي از اين دست:شايد به نظر برسد كه دود سيگار و موادي نظير آن در آلودگي هوا اثر ندارد وليكن بايد بيان داشت درست است كه دود سيگار و مواد نظير آن كم است و خيلي زود در هوا پخش مي شود وليكن بايد به اين مساله توجه كرد كه اگر اين دود با آلاينده هاي ديگر تركيب شود باعث تشديد الودگي مي شود و قطعا در هوا اثر گذار است حتي اگر كم باشد.

راهكار هاي جلوگيري و كاستن از آلودگي هواي شهر تهران

در پايان اين مقاله به راهكارهايي كه با عملي شدن آن از آلودگي هوا شهر تهران كاسته خواهد شد و از بالا رفتن آلودگي هواي شهر تهران جلوگيري مي گردد.كه عبارتند از:

1-"استفاده از دستگاهاي تصفيه هوا."[16]

2-كنترل تردد ماشين هاي تك سرنشين در شهر تهران بخصوص در مركز شهر و بالا بردن فرهنگ استفاده از وسايل نقليه عمومي.

3-كم كردن جمعيت شهر تهران و جلوگيري از مهاجرت ساكنين شهر هاي ديگر به شهر تهران.

4-افزايش وسايل نقليه عمومي شامل اتوبوس هاي brtومترو كه از استفاده افراد از اتومبيل شخصي و تردد بي جاي ان جلوگيري ميكند.

5-استفاده از سوخت هاي جديد جاي سوخت هاي فسيلي.[17]

6-جلوگيري از تردد وسايل نقليه دودزا و برخود قانوني و شديد با اين افراد كه با اين اتومبيل ها تردد مي كنند.

7-كاشت درختان و ايجاد فضاي سبز بيشتر در شهر تهران.

8-انتقال كارخانجات و كارگاهاي داخل شهر به خارج شهر.

9-در پژوهش هاي جديد صورت گرفته نوع خاصي لباس اختراع گرديده كه با جذب مواد آلوده كننده هوا ،آلودگي هوا را كم مي كند و به نظر توليد و همه گير كردن آن در كم كردن آلودگي بي تاثير نمي باشد.

"لباسي بتوني  كه هر دقيقه 2 متر مكعب از آلودگي هوا را پاك مي كند"[18]

10-جلوگيري و كنترل توليد بي رويه وسايل نقليه كه استاندارد هاي لازم را ندارند.

11-استفاده از سنگ پريدوتيت  در خصوص اين سنگ بايد بيان داشت كه"محققان بر اين باورند در حال حاضر بهترين و كم هزينه ترين راه كاهش ميزان گازهاي آلوده استفاده از منابع طبيعي مانند سنگهاي پريدوتيت است.محققان با بررسي عملكرد سنگ پريدوتيت دريافتند كه اين سنگ توانايي جذب و تبديل گاز هاي گلخانه اي از جمله دي اكسيد كربن را به مواد معدني داشته و مي توان از اين منبع طبيعي براي كاهش آلودگي هوا استفاده كرد.دانشمندان دانشگاه كلمبيا دريافتند كه نوعي خاص از سنگي طبيعي به نام پريدوتيت قادر به كنترل ميزان گازهاي گلخانه اي از جمله دي اكسيد كربن است"[19]

 

نويسندگان: حميد خان زاده – هانيه محبي

 
 
 
پی نوشت

[1] هنري پركنيز-ترجمه دكتر منصور غياث الدين-آلودگي هوا-انتشارات موسسه انتشارات چاپ دانشگاه تهران-چاپ دوم مهر 1373ص4

[2] هوشنگ كديور-آلودگي هوا و راه هاي مقابله با آن-نشريه جهاد شماره 27

[3] مجموعه كامل قوانين و مقررات محشاي شهرداري و شوراي اسلامي-تاليف و تدوين غلامرضا حجتي اشرفي نشر كتابخانه گنج دانش-چاپ4-1387ص1369

[4] براي ديدن تعريفي كه براي آلودگي هوا در قوانين و مقررات ايالت آريزونا آمريكا بيان شده ر.ك. هنري پركنيز-ترجمه دكتر منصور غياث الدين-آلودگي هوا-انتشارات موسسه انتشارات چاپ دانشگاه تهران-چاپ دوم مهر 1373ص4

[5] http://sulfur.nigc.ir/sulfurhse-sulfurcompounds-sulfurdioxide-fa.html

[6] ورنيه-ژاك –مترجم گيلدا ايروانلو-محيط زيست-نشر شركت انتشارات علمي و فرهنگي-چاپ اول 1376ص28

[7]  نیتروژن یا ازت یکی از عناصر شیمیایی در جدول تناوبی است که نماد آن N وعدد اتمی آن 7 است. نیتروژن معمولاً به صورت یک گاز،غیر فلز، دو اتمی بی اثر، بی رنگ، بی مزه و بی بو است که 78% جو زمین را در بر گرفته و عنصر اصلی در بافتهای زنده است. نیتروژن ترکیبات مهمی مانند آمونیاک اسیدنیتریک و سیانیدها را شکل می‌دهد.به نقل از http://fa.wikipedia.org

[8] ورنيه-ژاك –مترجم گيلدا ايروانلو-محيط زيست –انتشارات  شركت انتشارات علمي و فرهنگي-چاپ اول 1376ص29

[9] همان ص29

[10] http://fa.wikipedia.org

[11] داريوش فرهود و واله هادوي،مشكل شماره يك- آلودگي هواي شهر تهران،نشريه بهداشت جهان شماره 41

[12] مجيد حمامي،بررسي آلودگي هواي شهر تهران و راهكار عملي و اجرايي براي كاهش ان،نشريه اطلاعات،مورخه10/7/79

[13] ورنيه-ژاك –مترجم گيلدا ايروانلو-محيط زيست-انتشارات شركت انتشارات علمي و فرهنگي-چاپ اول 1376ص32

[14] براي ديدن نظر ايشان ر.ك.به ورنيه-ژاك –مترجم گيلدا ايروانلو-محيط زيست-انتشارات شركت انتشارات علمي و فرهنگي-چاپ اول 1376ص30

[15] نگاهي به عوامل موثر در ايجاد آلودگي هوا_باشگاه انديشه-2 دي 1389

[16] آلودگي هوا سايت www.mitrak.com

[17] در حال حاضر در كشور هاي غربي اتومبيل هاي اختراع گرديده كه با برق كار ميكنند و همچنين اتومبيل هايي كه با نور خورشيد حركت مي كنند

[18] عوامل مقابله با آلودگي سايتwww.parset .com

[19] نگاهي به عوامل موثر در ايجاد آلودگي هوا_باشگاه انديشه-2 دي 1389 و همچنين براي ديدن مطالب بيشتر در اين خصوص ر.ك به منبع مذكور

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

                                                بسم الله الرحمان الرحیم                                        

 انا الله انا الیه راجعون

درگذشت استاد گرانقدر و ارجمند جناب آقای دکتر رضا نوربها را به خانواده ایشان و جامعه حقوقی

 تسلیت عرض میکنم.

خداوند رحمتشان کند...

مراسم ختم ایشان روز پنجشنبه ساعت۳۰/۱۳الی۱۵در مسجد جامع شهرک غرب برگزار می گردد.

برای شادی روح این استاد ارجمند و گرانقدر صلوات...

 

 

 

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

                                                  

                                               بسم الله الرحمان الرحيم

عنوان رای:تقسيط مهريه مسقط حق حبس زوجه نيست

مشخصات رای: شماره ۷۰۸-۲۲/۵/۱۳۸۷ هیات عمومی دیوان عالی کشور

متن رای:"به موجب ماده 1085 قانون مدني زن مي‌تواند تا مهر به او تسليم نشده از ايفاء وظايفي كه در مقابل شوهر دارد امتناع كند، مشروط بر اينكه مهر او حال باشد. ضمناً در صورت احراز عسرت زوج، وي مي‌توانـد كه مهر را به نحو اقسـاط پرداخت كند. با توجـه به حكم قانوني ماده مذكور كه مطلق مهر مورد نظر بوده و با عنايت به ميزان مهر كه با توافق طرفين تعيين گرديده، صدور حكم تقسيط كه صرفاً ناشي از عسر و حرج زوج در پرداخت يك جاي مهر بوده مسقط حق حبس زوجه نيست و حق او را مخدوش و حاكميت اراده وي را متزلزل نمي‌سازد، مگر به رضاي مشاراليها، زيرا اولاً حق حبس و حرج دو مقوله جداگانه است كه يكي در ديگري مؤثر نيست. ثانياً موضوع مهر در ماده مزبور دلالت صريح به دريافت كل مهرداشته و اخذ قسط يا اقساطي از آن دليل بر دريافت مهر به معناي آنچه مورد نظر زوجه در هنگام عقد نكاح بوده، نيست. بنابه مراتب رأي شعبه 19 دادگاه تجديدنظر استان اصفهان كه موافق با اين نظر است منطبق با قانون تشخيص مي‌شود.
        اين رأي بر طبق ماده 270 قانون آيين‌دادرسي دادگاههاي عمومي و انقلاب در امور كيفري در موارد مشابه براي دادگاه‌ها و شعب ديوان عالي كشور لازم‌الاتباع مي‌باشد."
[1][2]

توضيح مختصر برخي الفاظ راي

مهر: "مال (و يا چيزي كه قائم مقام مال باشد)معيني است كه بر سبيل متعارف زوج بزوجه در عقد نكاح ميدهد ويا بنفع زوجه بر ذمه مي گيرد[3]" كه به انواع 1.مهر المثل2. مهر المسمي3 مهر المتعه تقسيم مي شود .و در قانون مدني از مواد1078 لغايت1101 اختصاص به مبحث مهر دارد.

حق حبس:"در عقود معوض هر يك از طرفين بعد از ختم عقد حق دارد مالي را كه بطف منتقل كرده باو تسليم نكند تا طرف هم متقابلا حاضر بتسليم شود بطوري كه در آن واحد(يدابيد)تسليم و تسلم بعمل آيد و اين عمل تسليم و تسلم مقارن را فقهاءتقابض گويند."[4]

مهر حال :مهري كه موجل و مدت دار نباشد را مهر حال گويند.

نتيجه گيري مختصری از راي :

زوجه ميتواند تا مهريه به طور كامل به او تسليم نشده حتي اگر اين مهريه به موجب حكم دادگاه تقسيط شده باشد  از ايفاي وظايفي كه در مقابل شوهر دارد امتناع كندو حق حبس مذكور در ماده 1085 اعمال كند و حق حبس او با تقسيط مهريه از بين نمي رود و ساقط نمي شود.


 
پی نوشت

[1] http://www.rooznamehrasmi.ir/Detail.asp?NewsID=926962507257341

[2] تاكيدات  متن راي مذكور از ما مي باشد

[3] حعفري لنگرودي_محمد جعفر_ترمينولوژي حقوق_انتشارات كتابخانه گنج دانش_چاپ16_1385_ص702

[4] همان ص 221

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

سخنی با جناب آقای برزو علی پور... جمعه دوازدهم آذر 1389 21:4

                                                   به نام خالق زیبایی ها 

 

با سلام خدمت جناب آقای برزو علي پور(خودکار کم رنگ ( شعر )) مدير وبلاگ وكالت و مشاوره حقوقي

در خصوص مطلبی که فرمودید مطالعه کردم  خوب بود و به طور کل زحمات شما در اهمیت دادن به جرایم رایانه ای که به نظر بنده مورد کم لطفی قرار گرفته باعث خشنودی می باشدو از این بابت سپاسگذارم.

در خصوص بند الف ماده 15 ق.ج ر باید خدمت شما عرض کنم که به نظر بنده این ماده در مقام بیان معاونت در جرایم رایانه ای به عنوان جرم مستقل[1] می باشد که در مواد دیگر قانون مذکور سابقه ندارد .در اين ماده و ماده قبل قانونگذار از الفاظي به كار برده  است كه به نظر بنده  مجمل بوده و بهتر بود كمي توضيح داده مي شد به طور مثال محتويات و آثار مبتذل منظور چيست كه البته در ذيل تبصره 1 ماده 14 مذكور تعريف شده است ولي تعريف نيز روشن نيست به ديگر سخن روشن نيست منظور از قبيحه چيست؟تاچه اندازه صحنه و صور باشد را مي توان قبيحه دانست ؟معيار قبيحه بودن صحنه و صور چيست؟كه هيچ كدام روشن نشده كه اين خود باب تفسير هاي مختلف را باز مي کند و نیزقانونگذار معيار درست و مشخصی در خصوص تفكيك محتواي مستهجن از محتواي مبتذل ارائه نكرده است!.كه به نظر بنده محتوا و آثاري و صوت و تصويري كه (اعم از واقعي و غير واقعي ،چرا كه صور قبيحه نيز مي تواند غير واقعي باشد)  بيانگر برهنگي كامل زن يا مرد يا اندام تناسلي يا آميزش يا عمل جنسي انسان است را محتواي مستهجن  و غير آن را تا اندازه پوشش كامل و شرعی زن و مرد (كه غير آن پوشش را شرع حرام مي داند)محتواي مبتذل گويند به بيان ديگر در مورد اخير ممكن است  شخصي پوشش كامل نداشته باشد و برهنه نيز نباشد كه اين را به نظر بنده بايد محتواي مبتذل دانست (البته شرح وتوضيح بيشتر در این خصوص و به طور کل مواد ۱۴ و ۱۵ ق.ج.ر مقالي ديگر می خواهد)

با آرزوی موفقیت روز افزون برای شما

در پناه  حضرت حق باشيد

حميد خان زاده



[1] به نظر بنده بهتر بود مقنن ما بابی را در خصوص معاونت در جرایم رایانه ای در این قانون قرار می داد چرا که اقتضای جرایم محیط سایبر این را ایجاب میکند و با تاکید بر این نکته که جرایم رایانه ای  و محیط سایبر با جرایم کلاسیک فرق های اساسی داردو...

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |

                                                  به نام خالق زیبایی ها

      

                        نگاهي كوتاه به اعاده دادرسي(در امور مدني)

                             در حقوق ايران

مقدمه

" اعاده دادرسي  از طرق فوق العاده ي شكايت از آرا ميباشد كه ويژه احكام بوده و رسيدگي دوباره به دعوا را نزد مرجع صادر كننده حكم مورد درخواست اعاده دادرسي امكان پذير مي نمايد "[1]همان طور كه اشاره شد اعاده دادرسي مخصوص احكام است و قرار ها را شامل نمي شود بلعكس فرجام خواهي كه پاره اي از قرار ها را شامل مي شد."انهايه فلسفه قبول اعاده دادرسي همان هدف بزرگ اجراي عدالت است "[2]از اعاده دادرسي در قانون تعريفي بيان نشده است و فقط جهات آن بيان شده است .يكي از حقوقدانان در تعريف و منشا تاريخي اعاده دادرسي چنين بيان ميكند "اعاده دادرسي يكي از طرق فوق العاده شكايت از احكام و يك طريقه عدولي است. راهي است براي بازگشت نزد همان دادگاهي كه حكومت كرده به منظور درخواست عدول از رايي كه آن دادگاه سابقا داده و شاكي مدعي صدور آن از روي اشتباه (سهو و خطا) باشد.در كشور فرانسه در اواخر قرون وسطي يك طريقه جديد استثنايي براي شكايت از احكام پارلمان ها ظهور كرد كه آن را پيشنهاد اشتباه مي خواندند فرمان پادشاهي 1667 آن طريقه را نسخ كرد و به جاي آن اعاده دادرسي را برقرار نمود براي استفاده از اين طريق شكايت ابتدا تحصيل پروانه مخصوصي از دفتر پارلمان لازم بود و براي تحصيل اين اجازه علاوه بر پرداخت رسوم تقديم در خواستي ضرورت داشت كه مي بايستي با لحن مؤدبانه و بدون استعمال عباراتي كه نسبت به راي مورد شكايت موهن و زننده باشد تنظيم گردد"[3]در اين مقال ابتدا در مبحث اول به جهات اعاده دادرسي مي پردازيم(مطابق قانون آيين دادرسي مدني)و در مبحث دوم به آيين و ترتيب اعاده دادرسي و رسيدگي به اين درخواست پرداخته خواهد شد.

مبحث اول:جهات اعاده دادرسي

منظور از جهات اعاده دادرسي اين است كه از چه احكام دادگاها ميتوان اعاده دادرسي كرد و به بيان ديگر در چه صورتي ما مي توانيم اعاده دادرسي كنيم جهات اعاده دادرسي در ماده 426 قانون آيين دادرسي مدني در 7 بند بيان شده است كه در ذيل هر كدام بيان خواهد شد و در ادامه آن توضيحاتي در خصوص آن ذكر مي گردد:

1-"موضوع حكم مورد ادعاي خواهان نبوده باشد" يعني مثلا فردي ادعاي خلع يد كرده است و از دادگاه درخواست خلع يد كرده است اما در حكم صادره از دادگاه مثلا رفع تصرف صادر شده كه امكان اعاده دادرسي وجود دارد."اصطلاح مورد ادعا را در اينجا بايد به مفهوم مورد درخواسته دانست وبهتر بود اصطلاح اخير به كار مي رفت"[4]

2-حكم به ميزان بيشتر از خواسته صادر شده باشد يعني مثلا خواسته دادخواستي ا ميليون باشد اما در حكم 10 ميليون صادر شده است و مورد حكم قرار گرفته است .

3-وجود تضاد در مفاد يك حكم كه ناشي از استناد به اصول يا به مواد متضاد باشد.

4_حكم صادره با حكم ديگري در خصوص همان دعوا و اصحاب آن كه قبلا توسط همان دادگاه صادر شده است متضاد باشد بدون انكه سبب قانوني موجب اين مغايرت باشد .يعني دادگاهي در يك زمان در خصوص فرد الف و ب در خصوص خلع يد يك تصميم گرفته  حكم صادر كرده است و حالا حكم ديگري در خصوص همان الف و ب و همان دعواي خلع يد تصميم متضاد حكم قبلي ميگيري

5-طرف مقابل در خواست كننده اعاده دادرسي حيله و تقلبي به كار برده كه در حكم دادگاه موثر بوده است.

6-حكم دادگاه مستند به اسنادي بوده كه پس از صدور حكم جعلي بودن آنها ثابتشده باشد.

7-پس از صدور حكم اسناد و مداركي  به دست آيد كه دليل حقانيت در خواست كننده اعاده دادرسي باشد و ثابت شود اسناد و مدارك ياد شده در جريان دادرسي مكتوم بوده ودر اختيارمتقاضي نبوده است.مهلت اعاده دادرسي در ماده 427 قانون آيين دادرسي مدني براي اشخاص ايراني 20روز و افراد مقيم خارج 2 ماه به شرح ذيل اعلام شده است:

1-نسبت به آراي حضوري قطعي از تاريخ ابلاغ.

2-نسبت به آراي غيابي از تاريخ انقضاي مهلت واخواهي و در خواست تجديد نظر.در خصوص بند 6 مهلت اعاده دادرسي تاريخ ابلاغ حكم نهايي مربوط به اثبات جعل يا حيله و تقلب مي باشد.در خصوص بند 7 مهلت اعاده دادرسي ابتداي مهلت  از تاريخ وصول اسناد و مدارك يا اطلاع از وجود آن محاسبه ميشود تاريخ ياد شده بايد در دادگاهي كه به درخواست رسيدگي ميكند اثبات شود.

مبحث دوم :آيين و ترتيب اعاده دادرسي و رسيدگي به اين درخواست

مطابق قانون آيين دادرسي مدني اعاده دادرسي بر دو قسم است اعاده دادرسي اصلي و اعاده دادرسي طاري اعاده دادرسي اصلي عبارت است از اينكه متقاضي اعاده دادرسي به طور مستقيم آن را درخواست كنديعني مثلا يك حكم به شماره فلان با شرايط مشخص مورد درخواست اعاده دادرسي قرار گيرد.و اعاده دادرسي طاري عبارت است ازاينكه در اثناي يك دادرسي حكمي به عنوان دليل ارايه شود  وكسي كه حكم ياد شده عليه او ابراز گرديده نسبت به آن در خواست اعاده دادرسينمايد.مطابق قانون دادخواست اعاده دادرسي اصلي بايد در دادگاهي باشد كه صادر كننده همان حكم باشد و در خواست اعاده دادرسي طاري به دادگاهي ارايه شود كه حكم در انجا به عنوان دليل ارايه شده است.اعاده دادرسي طاري با يك در خواست و دادخواست صورت ميگيرد اما اعاده دادرسي اصلي صرفا با يك دادخواست صورت ميگيرد .دادگاهي كه دادخواست اعاده دادرسي طاري را دريافت ميكند مكلف است آن را به دادگاه صادركننده حكم ارسال نمايد و چنانچه دلايل در خواست را قوي بداندو تشخيص دهد حكمي كه در خصوص در خواست اعاده دادرسي صادر مي گردد موثر در دعوا مي باشد رسيدگي به دعوايمطروحه را در قسمتي كه حكم راجع به اعاده دادرسي در آن موثر است تا صدور حكم نسبت به اعاده دادرسي به تاخير مي اندازد و در غير اين صورت به رسيدگي خود ادامه مي دهد.در خود دادخواست اعاده دادرسي نكاتي بايد رعايت شود كه در ذيل به آن اشاره ميكنيم:

1-  نام خانوادگي و محل اقامت و ساير مشخصات در خواست كننده و طرف او .البته معلوم نيست چرا قانون گزار فقط از نام خانوادگي نام برده است و نام را نياورده است.

2-  حكمي كه مورد درخواست اعاده دادرسي قرار است بايد در دادخواست قيد گردد.

3-  مشخصات دادگاه صادر كننده راي بايد نوشته شود.

4-  جهتي كه موجب درخواست اعاده دادرسي شده است چيست توضيحا اينكه كدام يك از موارد 7 گانه ماده 426 را شامل ميشود.و در صورتي كه اعاده دادرسي توسط وكيل تقديم شده باشد بايد مشخصات او ذكر گرددو وكالتنامه  نيز پيوست دادخواست گردد.هر گاه دادگاه درخواست اعاده دادرسي را قبول كرد اقدام به رسيدگي ماهوي مي كند البته قبلا از آن با صدور قراري قبول يا رد را اعلام ميكند.وقتي قرار قبولي از دادگاه صادر شد به قرار ذيل عمل مي شود :

1-چنانچه محكوم به غير مالي باشد اجراي حكم متوقف مي شود.

2-چنانچه محكوم به مالي باشد و امكان اخذ تامين و جبران خسارت احتمالي باشد به تشخيس دادگاه از محكوم له تامين مناسب اخذ و اجراي حكم ادامه مي يابد .

3-در مواردي كه اعاده دادرسي مربوط به يك قسمت از حكم باشد حسب موردمطابق بندهاي 1و2 عمل ميشود.در اعاده دادرسي غير از اصحاب دعوا شخص ديگري به هيچ عنوان داخل در دعوا شود.هر گاه پس از رسيدگي دادگاه در خواست اعاده دادرسي را وارد تشخيص دهد حكم مورد اعاده دادرسي را نقض و حكم مقتضي را صادر مينمايد در صورتي كه در خواست اعاده دادرسي راجب قسمتي از حكم باشد فقط همان قسمت نقض يا اصلاح ميگردد.اين حكم از حيث تجديد نظر و فرجام خواهي تلبع مقررات مربوطه خواهد بود.

نویسنده و پژوهشگر:حمید خان زاده

 

پی نوشت

[1] شمس-عبد الله-آيين دادرسي مدني-جلد دوم-انتشارات دراك-چاپ دهم-تابستان1385-ص458

[2] واحدي- قدرت الله- بايسته هاي آيين دادرسي مدني-نشر ميزان -چاپ پنجم- پاييز 1384ص255

[3] متين دفتري-احمد-آيين دادرسي مدني و بازرگاني-جلد دوم-انتشارات مجد-چاپ اول1378-ص161

[4] شمس-عبد الله-آيين دادرسي مدني-جلد دوم-انتشارات دراك-چاپ دهم-تابستان1385-ص464

نوشته شده توسط حمید خان زاده  | لینک ثابت |